Kampta beslenmenin başlı başına bir meseleye dönüşmemesi için öncesinde derinlemesine bir düşünce planına ve bazı tecrübelere gereksinim duyarız. Kamp muftağı öncesi bilinmesi gerekenler adlı bu makaleyi yazmamdaki neden de tam olarak besinleri tanımak ve saklamak konusunda detaylı bilgi sağlamaktı. Mesela teknolojinin yaygınlaşması ve akabinde takip eden şehirleşmeyi ele alırsak; beslenme bir sorun olmaktan çıkmış ve kolay ulaşılır bir konuma gelmiştir. Geçmişte buzdolabının, marketlerin, fastfood zincirlerinin olmadığı yıllarda insanlar besinlerini muhafaza etmek için;
Besinleri konserveleme, kurutma, tuzlama, şekerleme, tütsüleme, gömme, mağaralarda saklama gibi yönlemler kullanmışlardır.
Günümüzde de aslında bu yöntemleri fark etmesek bile kullanmaktayız. Hatta bazı toplumlar yaşadıkları coğrafya şartları ve teknolojik yeniliklere karşı olan muhafazakarlığı nedeniyle ya da imkansızlıklardan dolayı bu yöntemleri aktif olarak kullanmaktadır. Fakat ülkemizi baz alırsak kimse bir eti saklamak için buzluk yerine kurutma yöntemini kullanmıyor.
Kampta eğer ki medeniyetten uzakta olanlardansanız ki bence bu aktiviteleri yapma nedenimiz iç huzuru ve özbenliğimizi bulabilmek, kendimizi asıl ait olduğumuz doğaya teslim etmekse, her şeyi baya bir geriye sarıyoruz. Temel ihtiyaçlarımız artık bizim için ulaşması emek isteyen ve bu zahmete değen niteliklere dönüşüyor. Zaten o yüzden doğada yediğiniz kuru bir ekmek bile çok tatlı geliyor insana. Eğer yanınızda bir aracınız, karavanınız, aküleriniz yoksa ya da paralı bir kamping tercih etmiyorsanız demek oluyor ki kamp mutfağı listenizi hazırlarken seçici geçirgen olmanız önem arz ediyor.
Ben yanıma aldığım gıdaları;
Besinleri konserveleme, kurutma, tuzlama, şekerleme, tütsüleme, gömme, mağaralarda saklama gibi yönlemler kullanmışlardır.
Günümüzde de aslında bu yöntemleri fark etmesek bile kullanmaktayız. Hatta bazı toplumlar yaşadıkları coğrafya şartları ve teknolojik yeniliklere karşı olan muhafazakarlığı nedeniyle ya da imkansızlıklardan dolayı bu yöntemleri aktif olarak kullanmaktadır. Fakat ülkemizi baz alırsak kimse bir eti saklamak için buzluk yerine kurutma yöntemini kullanmıyor.
Kampta eğer ki medeniyetten uzakta olanlardansanız ki bence bu aktiviteleri yapma nedenimiz iç huzuru ve özbenliğimizi bulabilmek, kendimizi asıl ait olduğumuz doğaya teslim etmekse, her şeyi baya bir geriye sarıyoruz. Temel ihtiyaçlarımız artık bizim için ulaşması emek isteyen ve bu zahmete değen niteliklere dönüşüyor. Zaten o yüzden doğada yediğiniz kuru bir ekmek bile çok tatlı geliyor insana. Eğer yanınızda bir aracınız, karavanınız, aküleriniz yoksa ya da paralı bir kamping tercih etmiyorsanız demek oluyor ki kamp mutfağı listenizi hazırlarken seçici geçirgen olmanız önem arz ediyor.
Ben yanıma aldığım gıdaları;
- Uygun şartlarda çok uzun süre dayanabilen gıdalar
- Nispeten uzun süre dayanabilen gıdalar
- En fazla 2 gün saklanabilecek gıdalar
- Mümkünse hemen tüketilmesi gereken ve saklanmaması gereken gıdalar
olmak üzere 4 kategoriye ayırmayı tercih ediyorum.
Çok uzun süre dayanabilen gıdalar içinde enzim aktivitesi en az olan yani en az oranda su barındıran ve mikroorganizmaların üreyemediği gıdalardır. pirinç,buğday,un,yulaf ezmesi,bal,pekmez,konserveler,bisküviler,bitki tohumları,çeşitli kuruyemiş meyveleri,pastörize gıdalar,şekerlemeler bu kategoriye örnek verilebilir.
Nispeten uzun dayana gıdalar ise kısa sürede bozulmayan ve ortam sıcaklığı ile pozitif doğrultuda bozulabilen gıdalardır. Patates, soğan, vakumlu hava teması azaltılmış lavaş ve bazlamalar, kızarıtılmış ekmekler, sıvı yağlar, zeytin, kuru et, pestilller,erik elma gibi bazı meyveler örnek verilebilir.
En fazla 2 gün saklanabilen gıdaların enzim aktivitesi ve pütrifikasyon(bozunma,kokuşma,ekşime) gibi seviyelerin yüksek olduğu gıdalardır. Tipik olarak ilk aklıma gelen olgun domates olmakla beraber taza ekmek, su oranı yüksek sebzeler(kabak,patlıcan,biber,mantar vs) söylenebilir.
Mümkün olduğunca saklanmaması gereken gıdalar daha çok protein yapıya sahip olan ve sıcaklıkla beraber çok hızlı bozulan gıdalardır. Basit gıda zehirlenmelerinde ölüme kadar götürebilecek olan ciddi bir konudur. Özellikle tavuk eti, yumurta, kırmızı et, taze peynir gibi gıdalar sıcaklıkla beraber çok hızlı bir şekilde yapısal özelliklerini kaybedeceğinden sonbahar ve kış mevsimleri dışında bahar ve özellikle YAZ dönemlerinde çok dikkat edilmesi gereken bir konudur. Alüminyum katmanlı özel soğutucu torbalarda, buz kasetleri ya da soğutucu jellerle taşınmalı ve taşınma öncesi et ve et ürünleri mutlaka dondurulmalıdır. Bu sayede yolda yavaş yavaş çözünürken siz de kamp yağpacağınız yere ulaşmış olacaksınız.
Diğer bir dikkatimi çeken olay ise gıdaların ağzı bağlı poşet içersinde ve çanta içerisinde taşınmasının getirdiği bir sorundur. Örneğin aylardan haziran, havalar bir güzel ısınmış.Kamp yapmaya karar verdiniz hemen hazırlığınızı yaptınız ve giderken yakın bir yerden taptaze köy ekmeğinizi aldınız ve poşete koyup çantaya attınız. Hava da sıcak. Her ne kadar muhafaza etseniz de ekmek havasız kalacağı için terleyecek ve çok hızlı bir şekilde bozulacaktır. Bazen iki saat önce aldığınız ekmek ya da bilimum gıdalar, örneğin yumurta, bozulacaktır. O nedenle sıcak havalarda aldığınız gıdaları ayrı bir çantada taşımaya çalışmak, poşet yerine fileler kullanmak, kese kağıtları kullanmak, naylon içermeyen kumaş çantalar kullanmak ve çantanın hava almasını sağlamak olmalıdır.
Gıdaların genel değerlendirmesi sonrası bir de kamp mutfağının diğer bir önemli demirbaşlarından olan pişirme kaplarından bahsetmek istiyorum. Teflon ve seramik malzemeler tehlikeli olmakla beraber bir de bunların 5/10 TL arasında satılanları var onlardan uzak durun. Seramik kaplamada kullanılan sırrın çizilmesi ciddi sorunlar yaratabildiği gibi, teflonda da yine aynı sorunlar bulunmakta. Biliyorum ekonomik olması nedeniyle bazen ben de kullanmak zorunda kalıyorum ama bu ürünleri hayatımızdan çıkartma vakti gelmiştir. Alüminyum folyo ile gıda pişirmeyi düşünüyorsanız onu da bir aklınızdan atın. Alüminyum vücutta geri dönüşü olmayan birikici etki yapan bir metaldir. Nörolojik bazı hasarlara, kısırlığa, karsinojen yani kanser edici etkilere sahip bir maddenin vücudunuzda bulunmasını istemediğinizi tahmin ettikten sonra şu sonuca varabiliriz.
Kamp mutfağımızda;
- Alüminyum kaplar,çaydanlıklar,folyolar
- Adi ve ucuz teflon tavalar
- Seramik kaplama ürünler
kullanmıyoruz.
Hocam ne kullanacağız sır çantamızda döküm tava mı taşıyalım dediğinizi duyar gibiyim. Hayır tabi ki de bunu araçları olmayanlar yapamayacaktır. Eğer taşıma ve yanınızda bulundurma imkanınız varsa bence en iyisi kaliteli demir dökim malzemelerdir. Benim gibi iki ayaklı seyahat edenlerden olduğunuzu düşünürsek yanımıza almamız gereken bir adet küçük hafif çelik çaydanlık. bir adet mangal teli ince bir adet çelik tava. Burayı okumaya üşenenler için listeleme yaparsak;
- Hafif çelikten yapılmış bir adet çaydanlık
- Hafif çelikten yapılmış bir adet tava ( derin ve tercihen 2 kişilik olursa tadından yenmez)
- Mangal teli (opsiyonel)
İsterseniz araştırma önerisi olarak tava için, çelik kaynatma tavası ya da çelik sos tavası yazarak Google'dan bir arama yaparsanız. Mangal teli için katlanır küçük modeller vardı ilerleyen bir zamanda bununla ilgili ayrı bir içerik oluşturmayı listeme ekledim.
Kamp tabak, çatal , kaşık, bardak gibi gereçleri kullan-at olmayan, yıllarca sizinle anılar biriktirecek ahşaptan ya da hafiflik, dayanıklılıkta bir klasik olan bambu ürünleri tercih edebilirsiniz. Bu yazıda her şeyden az az değinmeye çalıştım ki kafamızda bir taslak oluşabilsin. Bundan sonrası için her bir konuyu uygulamalı, tecrübe ve deneyimlerle geliştirmeye açık bir şekilde ele alacak olmamın yanında, videolu olarak da size en iyi şekilde izah etmeye çalışacağım. Sağlıkla, hayallerinizle ve doğayla kalın...
Yazar: İbrahim AKGÜN
Yorumlar
Yorum Gönder